شنگن چیست؟ آشنایی با 29 کشور حوزه شینگن
«کشورهای عضو حوزه شنگن را بشناسید»
اگر تنها یکبار برای سفر یا مهاجرت به اروپا برنامهریزی کرده باشید، حتماً نام «شینگن» به گوشتان خورده است. همان ویزای معروفی که با داشتن آن، میتوان از مرز چندین کشور اروپایی عبور کرد، بدون اینکه هر بار در صف کنترل گذرنامه بایستید.
بهخصوص اگر هدف شما سفر کوتاهمدت باشد، گرفتن ویزای توریستی شینگن اولین قدم برای ورود قانونی به این منطقه است. داستان شینگن از جایی شروع شد که کشورهای اروپایی تصمیم گرفتند قارهای بدون مرز داخلی بسازند؛ جایی که مردم، گردشگران، دانشجویان و حتی صاحبان کسبوکار بتوانند راحتتر رفتوآمد کنند.
نتیجهٔ این تلاش، شکلگیری منطقهای شد که امروز ۲۹ کشور اروپایی را در خود جایداده و به یکی از بزرگترین محدودههای آزاد رفتوآمد در جهان تبدیل شده است. به لطف این توافق، کسی که انواع ویزای شینگن را داشته باشد، میتواند با یک بار ورود، به کشورهایی مثل آلمان، فرانسه، ایتالیا، اسپانیا یا هلند سفر کند؛ درست مثل اینکه بین شهرهای یک کشور جابهجا میشود.
شینگن فقط یک برچسب روی پاسپورت نیست؛ یک سیستم هماهنگ، یک توافق بزرگ و در نهایت، راهی برای تجربهٔ سادهتر سفر، تحصیل و حتی زندگی در اروپا است. در ادامه این مطلب از نیلگام، بیشتر با جزئیات این سیستم و کشورهای عضو شینگن آشنا خواهید شد.
شینگن چیست؟
شینگن یا به عبارت دقیقتر، شنگن نام منطقهای در اروپا است که ۲۹ کشور در آن مرزهای داخلی خود را حذف کردهاند تا رفتوآمد میانشان تقریباً مانند حرکت بین شهرهای یک کشور واحد باشد.
در این محدوده، کنترل پاسپورت در مرزهای داخلی وجود ندارد و به همین دلیل است که بسیاری آن را بزرگترین منطقه آزاد جابهجایی انسان در جهان میدانند. در حال حاضر، ۲۵ کشور از اعضای اتحادیه اروپا و ۴ کشور غیرعضو (ایسلند، نروژ، سوئیس و لیختناشتاین) در این توافق حضور دارند.
بلغارستان و رومانی نیز از سال ۲۰۲۴ رسماً وارد شینگن شدهاند، هرچند حذف کامل کنترل زمینی در این دو کشور هنوز بهصورت مرحلهای اجرا میشود. افرادی که شهروند یا دارنده اقامت یکی از این کشورها هستند یا حتی کسانی که ویزای معتبر شینگن دارند میتوانند آزادانه وارد سایر کشورهای این منطقه شوند.
به همین دلیل است که داشتن اقامت دائم شینگن در عمل به معنای دسترسی طولانیمدت به ۲۹ کشور اروپایی بدون نیاز به ویزای جدید است.
پیمان شینگن
داستان شینگن از سال ۱۹۸۵ شروع شد؛ جایی که پنج کشور اروپای غربی – آلمان، فرانسه، بلژیک، هلند و لوکزامبورگ – تصمیم گرفتند رفتوآمد میان خود را ساده کنند. این توافق در روستای کوچکی به نام «شنگن» در لوکزامبورگ امضا شد و به همین دلیل نام آن را بر خود گرفت.
پنج سال بعد، در سال ۱۹۹۰، کنوانسیون اجرایی شینگن شکل گرفت؛ توافقی که مسیر اجرای واقعی این ایده را مشخص کرد. در این کنوانسیون، چهاراصل مهم تصویب شد:
- حذف کنترل مرزهای زمینی و هوایی داخلی
- ایجاد سیاست واحد برای صدور ویزای شینگن
- راهاندازی بانک اطلاعاتی مشترک بین کشورها (سیستم SIS)
- همکاری گسترده میان پلیس مرزی، افسران مهاجرت و دستگاه قضایی
در سالهای بعد، کشورهایی مثل ایتالیا، اسپانیا و پرتغال به این توافق پیوستند و بهمرور، تقریباً تمام کشورهای اروپایی وارد شینگن شدند. لیختناشتاین آخرین عضوی بود که در سال ۲۰۰۸ بهطور رسمی به جمع کشورهای شینگن اضافه شد.
کشورهای حوزه شینگن کدامند؟
در حال حاضر، منطقهٔ شینگن شامل ۲۹ کشور اروپایی است که مرزهای داخلی بین آنها به شکل عمده حذف شده و رفتوآمد میان آنها برای شهروندان، دارندگان اقامت و دارندگان ویزای معتبر تقریبا آزاد شده است.
فهرستی از این کشورهای عضو به شرح زیر است:
- اتریش
- بلژیک
- بلغارستان
- کرواسی
- جمهوری چک
- دانمارک
- استونی
- فنلاند
- فرانسه
- آلمان
- یونان
- مجارستان
- ایسلند
- ایتالیا
- لتونی
- لیختناشتاین
- لیتوانی
- لوکزامبورگ
- مالت
- هلند
- نروژ
- لهستان
- پرتغال
- رومانی
- اسلواکی
- اسلوونی
- اسپانیا
- سوئد
- سوئیس
اگر قصد دارید برای سفر به یکی از کشورهای حوزه شنگن اقدام کنید، اولین قدم گرفتن وقت سفارت شینگن است. همچنین، بد نیست بدانید که چند کشور دیگر، مانند قبرس برای پیوستن به شینگن نامزد شدهاند، اما هنوز عضویت کاملشان نهایی نشده است.
کشورهای اروپایی غیر شینگن
حتماً برایتان پیشآمده که بعد از شنیدن عبارت منطقه شینگن، این سؤال برایتان مطرح شود: پس کدام کشورهای اروپایی عضو شینگن نیستند؟ در اینجا با فهرستی از کشورهای اروپایی که هنوز عضو منطقهٔ شینگن نشدهاند روبهرو هستیم؛ همراه با نکاتی که شاید برایتان جالب باشد.
کشورهای عضو اتحادیه اروپا، اما خارج از شینگن
اگرچه اکثر کشورهای اتحادیه اروپا عضو شینگن هستند، اما دو کشور هنوز به این توافق نپیوستهاند: قبرس و ایرلند.
بهعنوانمثال، اگر بخواهید برای سفر کوتاهمدت درخواست ویزا دهید، معمولاً فرایند وقت سفارت شینگن برای ورود به کشورهای عضو مطرح میشود، اما برای این دو کشور شرایط متفاوت است.
کشورهای اروپایی خارج از شینگن و اتحادیه اروپا
در بخش شرق و جنوب شرق اروپا، گروهی از کشورها وجود دارند که نه عضو شنگناند و نه همیشه عضو کامل اتحادیه اروپا. از جمله:
- آلبانی
- مونتهنگرو
- صربستان
- مقدونیه شمالی
- بوسنی و هرزگوین
- مولداوی
- اوکراین
- بلاروس
- آذربایجان
- ارمنستان
در کنار آن، چند «کشور ریز» (micro-states) مثل موناکو، واتیکان و سنمارینو نیز رسمی عضو شینگن نیستند، اما از نظر عملی مرزهایشان با کشورهای شینگن، بازتر است.
ویزای شینگن چیست؟
گفته شد که منطقه شینگن به شهروندان و دارندگان اقامت خود اجازه میدهد بدون کنترل مرزی بین ۲۹ کشور اروپایی جابهجا شوند.
اما اگر پاسپورت یکی از این کشورها را ندارید، برای ورود به منطقه شینگن باید ویزا بگیرید.
ویزای شینگن در واقع یک مهر یا برچسب رسمی است که داخل پاسپورت شما قرار میگیرد و مشخص میکند تا چه مدت و با چه محدودیتهایی میتوانید در کشورهای عضو شینگن سفر کنید. این ویزا معمولاً برای سفرهای کوتاهمدت صادر میشود و به شما اجازه میدهد در دوره اعتبار خود، آزادانه بین کشورهای عضو رفتوآمد داشته باشید؛ بدون اینکه برای هر کشور جداگانه درخواست ویزا بدهید.
همه چیز به هدف شما از سفر بستگی دارد. به همین دلیل، ویزای شینگن انواع مختلفی دارد، از جمله:
- ویزای توریستی شینگن
- ویزای دیدار با دوستان و خانواده
- ویزای تجاری (بیزینس)
- ویزای درمانی
- ویزای ترانزیت
علاوه بر هدف سفر، تعداد دفعاتی که میتوانید وارد این منطقه شوید نیز روی نوع ویزا تأثیر میگذارد:
- ویزای یکبار ورود: فقط یک بار اجازه ورود به شینگن را دارید.
- ویزای دو بار ورود: میتوانید دومرتبه وارد منطقه شوید.
- ویزای چند بار ورود: در طول دوره اعتبار ویزا هر چند بار بخواهید میتوانید وارد و خارج شوید، به شرطی که مجموع روزهای اقامت شما از حد مجاز (معمولاً ۹۰ روز در هر بازه ۱۸۰ روزه) بیشتر نشود.
شناخت دقیق اطلاعات درجشده روی برچسب ویزا، مثل مدت اعتبار، محدوده ورود و تعداد روزهای مجاز اقامت اهمیت زیادی دارد، چون هر نوع تخلف میتواند سفرهای بعدی شما را به خطر بیندازد.
شرایط گرفتن ویزای شینگن
برای دریافت ویزای شینگن، زمانبندی درست یکی از مهمترین نکات است. طبق مقررات فعلی، شما میتوانید حداکثر تا ۶ ماه پیش از تاریخ سفر برای ویزا اقدام کنید. اما بهطور معمول توصیه میشود از هفتهها پیش از سفر درخواست خود را ثبت کنید تا اگر نقصی در مدارک وجود داشت، فرصت اصلاح داشته باشید.
اقدام تنها ۱۰ تا ۱۵ روز قبل از سفر ریسک ریجکتی یا دیر رسیدن ویزا را بالا میبرد و آنوقت باید بهدنبال رفع ریجکتی ویزای توریستی شینگن یا انواع دیگر آن باشید. پس از ثبت درخواست، درخواست شما توسط بخش کنسولی بررسی میشود و عواملی مانند هدف سفر، سن و سابقه سفر، توان مالی، مدارک شغلی و سوابق ویزای قبلی در نتیجه نهایی تأثیرگذار خواهند بود.
مدارک لازم برای ویزای شینگن
مدارکی که معمولاً باید برای درخواست ویزای شینگن ارائه کنید عبارتند از:
- فرم کامل شده درخواست ویزا
- پاسپورت با حداقل ۳ ماه اعتبار پس از خروج از شینگن + دو صفحه خالی
- دو قطعه عکس بیومتریک جدید
- شناسنامه و ترجمه رسمی آن
- مدارک شغلی معتبر (گواهی اشتغال، جواز کسب، لیست بیمه و...)
- پرینت گردش حساب ۳ تا ۶ماهه
- نامه تمکن مالی معتبر صادره از بانک
- اسناد ملکی (در صورت وجود)
- سند ازدواج یا مدارک هویتی همراهان
- برنامه سفر (Travel Plan)
- رزرو بلیط رفتوبرگشت
- رزرو هتل یا دعوتنامه معتبر
- بیمه مسافرتی با پوشش حداقل ۳۰ هزار یورو
هزینه ویزای شینگن
اتحادیه اروپا در سال ۲۰۲۴ هزینه صدور ویزای کوتاهمدت شینگن را افزایش داد. این مبلغ برای تمام کشورهای عضو یکسان است و باید هنگام ثبت درخواست پرداخت شود. هزینه پس از پرداخت قابلاسترداد نیست؛ حتی در صورت ریجکتی.
گروه متقاضی | مبلغ ویزا | توضیحات |
|---|---|---|
بزرگسالان (۱۲ سال به بالا) | ۹۰ یورو | هزینه استاندارد صدور ویزای کوتاهمدت (C Visa) |
کودکان ۶ تا ۱۲ سال | ۴۵ یورو | ۵۰٪ هزینه بزرگسال |
کودکان زیر ۶ سال | رایگان | - |
هزینه کارگزاری (VFS / BLS / TLS) | ۱۵ تا ۴۰ یورو | بسته به کشور مقصد متفاوت است |
توجه داشته باشید که پرداخت هزینه فقط به یورو انجام میشود، اما ممکن است کارگزاریها مبلغ را معادل ریالی روز دریافت کنند.
همچنین، هزینه ویزا جدا از هزینه خدمات کارگزاری است و حتی در صورت ریجکتی برگردانده نمیشود.
از کدام کشور ویزای شینگن بگیریم؟
طبق قوانین رسمی شینگن، شما باید از سفارت کشوری درخواست ویزا بدهید که مقصد اصلی سفرتان است؛ یعنی کشوری که قرار است بیشترین مدت را در آن بگذرانید. اگر مدت اقامت شما در چند کشور شینگن دقیقاً یکسان باشد، معیار بعدی «اولین کشوری است که وارد آن میشوید».
برای مثال، اگر سفر شما شامل ۵ روز ایتالیا، ۳ روز فرانسه و ۴ روز اسپانیا باشد، باید از ایتالیا درخواست دهید. اما اگر قصد دارید ۴ روز در فرانسه، ۴ روز در اسپانیا و ۴ روز در اتریش بمانید و ورودتان از اسپانیا باشد، سفارت اسپانیا محل درخواست شماست.
در عمل، شرایط سفارتها با هم متفاوت است. برخی، مانند آلمان و سوئیس، سختگیری بیشتری در بررسی مدارک دارند. در مقابل، کشورهایی مثل ایتالیا، اسپانیا، یونان، جمهوری چک و مجارستان برای ایرانیها روند سادهتری دارند و معمولاً وقت سفارت و پاسخ پرونده سریعتر انجام میشود.
به همین دلیل، بسیاری از متقاضیان برای دریافت ویزای توریستی شینگن، این کشورها را بهعنوان گزینه اول انتخاب میکنند.
نحوه افزایش شانس ویزای شینگن
مهمترین چیزی که افسر ویزا ارزیابی میکند این است که آیا متقاضی واقعاً پس از سفر به کشور خود برمیگردد یا نه. هر مدرکی که بتواند این اطمینان را ایجاد کند، شانس شما را بالاتر میبرد.
داشتن سابقه سفر معتبر یکی از مهمترین فاکتورهاست. ویزای کشورهایی مانند ژاپن، کانادا، استرالیا یا حتی یک ویزای شینگن قبلی در پاسپورت شما نشان میدهد که قبلاً سفر کردهاید و به کشور خود برگشتهاید، بنابراین احتمال بازگشت شما بیشتر است.
به همین دلیل، ویزای توریستی ژاپن معمولاً یک امتیاز مهم در پرونده محسوب میشود، اما تنها گزینه نیست؛ ویزای توریستی کانادا و ویزای توریستی استرالیا نیز میتواند برگ برنده باشد. عامل تأثیرگذار بعدی، توان مالی و مدارک شغلی معتبر است.
داشتن حساب بانکی با گردش واقعی، تمکن مالی مناسب و مدارک شغلی رسمی، افسر سفارت را قانع میکند که شما به کشور خود وابستگی دارید. حتی اگر سند ملکی نداشته باشید، ترکیب مناسب مدارک مالی و سفرهای قبلی میتواند شانس موفقیت شما را بالا ببرد.
در نهایت، فراموش نکنید که همه چیز از گرفتن وقت سفارت شینگن شروع میشود. اگر دیر اقدام کنید، حتی با مدارک خوب ممکن است به پرواز نرسید. رزرو بهموقع وقت، ارائه مدارک درست و هماهنگ با هدف سفر و جلوگیری از اشتباهات رایج (مثل گردش حساب ساختگی یا ارائه اطلاعات متناقض) مهمترین راههای افزایش احتمال قبولی هستند.
تردد در شینگن بدون نیاز به ویزا
آزادی رفتوآمد بین ۲۹ کشور عضو شینگن، امتیازی است که فقط شامل شهروندان این کشورها یا افرادی میشود که اقامت معتبر یکی از آنها را دارند. اگر شما پاسپورت یا اقامت یکی از کشورهای شینگن را داشته باشید، میتوانید بدون نیاز به دریافت ویزا، آزادانه بین کشورهای این منطقه سفر کنید؛ درست مثل سفر داخلی بین استانهای یک کشور.
یکی از سادهترین راههایی که در سالهای اخیر مورد توجه بسیاری از متقاضیان قرار گرفته، استفاده از برنامههای اقامتی مبتنی بر سرمایهگذاری است. در این روش، برخی کشورها در ازای ایجاد ارزش اقتصادی – معمولاً از طریق خرید ملک – اقامت قابل تمدید و حتی مسیر دریافت اقامت دائم شینگن را ارائه میدهند.
در میان کشورهای اروپایی، خرید ملک در یونان همچنان یکی از مقرونبهصرفهترین مسیرهای دریافت اقامت است. تا پیش از سال ۲۰۲۳، حداقل مبلغ سرمایهگذاری در املاک یونان ۲۵۰ هزار یورو بود؛ اما طبق قانون جدید، این رقم در برخی مناطق به ۵۰۰ هزار یورو افزایش پیدا کرده و تنها در برخی شهرها همچنان امکان سرمایهگذاری ۲۵۰ هزار یورویی وجود دارد.
بااینحال، یونان همچنان جزو ارزانترین گزینهها در میان برنامههای مشابه اروپایی محسوب میشود و بسیاری از متقاضیان ایرانی این روش را انتخاب میکنند.
مزیت این روش فقط اخذ اقامت یونان نیست. دارندگان این نوع کارت اقامت میتوانند بدون نیاز به ویزا در کل محدوده شینگن رفتوآمد داشته باشند و در صورت رعایت شرایط اقامت، پس از چند سال برای اقامت دائم یا حتی شهروندی یونان درخواست دهند.
نتیجهگیری
شینگن فقط یک اسم یا یک برچسب روی پاسپورت نیست؛ پشت این واژه، یکی از بزرگترین توافقهای اروپایی قرار دارد که سفر، زندگی، تحصیل و جابهجایی در اروپا را سادهتر از همیشه کرده است. شناخت کشورهای عضو شینگن، تفاوت آنها با کشورهای غیرعضو، انواع ویزا و شرایط دریافت آن، اولین قدم برای داشتن یک سفر یا برنامهریزی مهاجرتی موفق است.
اگر قصد سفر دارید، انتخاب درست کشور برای درخواست ویزا، ارائه مدارک دقیق و توجه به جزئیاتی مانند تمکن مالی، سابقه سفر و مدارک شغلی، نقش تعیینکنندهای در نتیجه پرونده شما خواهد داشت. از طرفی، اگر به دنبال مسیرهای بلندمدتتر هستید، داشتن اقامت یکی از کشورهای عضو شینگن، آزادی تردد در ۲۹ کشور اروپایی را برای شما فراهم میکند و حتی میتواند به دریافت اقامت دائم یا شهروندی ختم شود.
در نهایت، باتوجهبه اینکه نرخ ریجکتی ویزای شینگن برای ایرانیها در سالهای اخیر افزایشیافته، آمادهسازی درست مدارک، انتخاب درست کشور مقصد و ارائه سابقه مالی معتبر نقش مهمی در موفقیت پرونده دارد. اگر تجربهای در این مسیر ندارید، جای نگرانی نیست؛ رتبه یک ویزا در ایران یعنی شرکت مهاجرتی نیلگام، از ابتدای مسیر همراه شماست تا بهراحتی به ویزای موردنظر خود دست پیدا کنید.
سوالات متداول
۱. آیا میتوان با ویزای شینگن به انگلستان سفر کرد؟ خیر؛ انگلستان عضو شینگن نیست و برای ورود به آن نیاز به ویزای جداگانه دارید.
۲. اگر ویزای شینگن ریجکت شود، چه مدت بعد میتوان دوباره درخواست داد؟ محدودیت زمانی وجود ندارد، اما بهتر است حداقل یک تا دو ماه صبر کنید و پس از رفع دلیل ریجکتی دوباره اقدام کنید.
۳. آیا دعوتنامه باعث افزایش شانس ویزای شینگن میشود؟ بله؛ اگر دعوتنامه معتبر باشد و همراه با مدارک مالی و شغلی کافی ارائه شود، شانس قبولی افزایش مییابد.
۴. آیا بیمه مسافرتی برای ویزای شینگن اجباری است؟ بله؛ باید بیمه مسافرتی با پوشش حداقل ۳۰ هزار یورو ارائه شود.
۵. آیا با ویزای توریستی شینگن میتوان در اروپا کار کرد؟ خیر؛ کارکردن با ویزای توریستی شینگن غیرقانونی است.
۶. آیا ویزای شینگن قابل تمدید است؟ فقط در شرایط اضطراری مانند بیماری، لغو پرواز یا شرایط انسانی قابل تمدید است.
۷. آیا داشتن سند ملکی برای گرفتن ویزا ضروری است؟ خیر؛ اما سند ملکی میتواند وابستگی شما به کشور مبدا را نشان دهد و شانس موفقیت را افزایش دهد.
۸. مدت مجاز اقامت با ویزای شینگن چقدر است؟ معمولاً حداکثر ۹۰ روز در هر دوره ۱۸۰ روزه است.
۹. مهمترین معیار تصمیمگیری در صدور ویزای شینگن چیست؟ وابستگی متقاضی به کشور مبدا. افسر سفارت بررسی میکند که شما بعد از سفر به کشور خود برمیگردید یا نه.
۱۰. آیا اعتبار ویزای شینگن در کشورهای مختلف متفاوت است؟ خیر؛ ویزای شینگن در تمام کشورهای عضو معتبر است، هرچند روند دریافت آن در سفارتهای مختلف سختگیری متفاوتی دارد.
اینکه از کدوم کشور شینگن بگیریم تو هزینه تاثیر داره؟
سلام و روز به خیر
هزینه ویزای شینگن (کنسولی) بین کشورها تفاوت جدی نداره، قانوناً یکسان تعریف شده؛ در واقع این هزینه خدمات کارگزاری (VFS, TLS, BLS و…) هست که متفاوته.